Sanal Kitap (e-kitap) mı, Gerçek Kitap mı?

Sanal Kitap (e-kitap) mı, Gerçek Kitap mı?

Yazan: Pınar

Herkesin kitaplarla ilişkisi farklı. Mesela bana elektronik kitap fikri başlarda çok itici geldi. Tahminlerimin aksine hızla alıştım ama hala en sevdiğim şey gerçek kitabımı alıp bir yorganın altında uykum gelene kadar okumak. Elektronik aletlerle (iPad, Nexus, Kindle) kitap okuyayım diye başlayıp, e- mail kontrol etmek, gazeteye bakmak, kendimi facebookta, oradan da bir linke tınklayıp alakasız bir şeyler seyrediyorken bulmakla geçen süreçten ve kaçan uykumun geri gelmemesinden de çok rahatsızım. O yüzden herşeyi kapatıp yatağıma gerçek kitabımla gömülmek benim için en dinlendirici yöntem. Ancak sözkonusu iş, akademik çalışma ise bu araçların okumada, kitaplara kolayca ulaşmada ve bir çok diğer konuda verimlilik açısından ellerine su dökülemez. Keşke üniversitedeyken, tez yazarken elimin altında olsalardı. Her lise, üniversite öğrencisine lazım diye düşünüyorum.

Çocuk kitapları sözkonusu olduğunda, tablette kitap okuma gerçek kitapları okumayla aynı derece hoşumuza gitse de kalbim hala gerçeğinden yana. Hani kitapların kokusunu bile sevmek klişesi bir yana, yatmadan önce okuduğumuz kitapların elektronik olmasını tercih etmemem için pratik sebeplerim de var. Elektronik kitap konusunda kendi yaşadığım göz dönmesini çocuklarda da görüyorum. Yani tablet sözkonusu olduğunda, çocukların  oyun oynamak, çizgi film seyretmek, boyama yapmak gibi tabletle bağlantılı bir sürü şey akıllarına geliyor uyku öncesi. Kindle bile aynı etkiyi yaratıyor. Gereksiz gerilim, gereksiz odak dağıtma ki ihtiyacım olan son şey. 6 yaş laftan anlıyor da 2 yaşın gerginliğine çanak tutacak herşeyden kaçınıyoruz bu ara.

Ancak sanal kitap gerçek kitap ayrımında çocuk kitaplarını düşününce sanal kitapların pek çok avantajını sayabilirim:

– sunulan yaratıcı ve etkileşimli ortamın en kitap sevmez çocuğu bile baştan çıkarabilme potansiyeli.
– çocukla gidilen heryere kütüphane ile gidiyor olmak.
– kitabı, anlatılanı anlamaya yönelik eşleştirme, bulmaca, boyama gibi geliştirici oyunlar, sözlük özellikleri, bilgi kutucukları, kendi sesini kaydetme dinleme, sözcüklerin işaretlenmesi ve daha pek çok özellik.
– okuma bilmeyen çocuğunuzun siz olmadan da kitaplarla haşır neşir olmasını sağlama özellikleri.
-gerekli durumlarda çocuk oyalama konusunda televizyondan daha iyi bir seçenek sunması.
-yırtma, eskitme derdinin olmaması.
-zaten bir tabletiniz varsa ücretsiz ya da düşük ücretle pek çok kitaba ulaşabilme şansı.

Sanal kitapların dezavantajları da var tabii:
– kitaplara eklenen aktivite ve etkileşim bolluğundan kitap okuma sürecinin dağınık bir hale gelmesi.
– oraya buraya tıklama manyaklığından hikayenin bile doğru düzgün takip edilememesi; anne baba ile bile okunsa iletişim kalitesindeki düşme.
– çocukların dikkatinin çabuk dağılması ve hemen başka bir seçeneğe doğru atlama çabaları.
– oradan buradan çıkan reklamlar, yanlışlıkla basılan app store, facebook düğmeleri gibi insanı bezdiren durumlar.

Ancak biraz kontrolle bunların çoğunun çaresi de var. Onun için çocuklar için kitap, oyun seçimi önemli. Yoksa her duyduğumuz, gördüğümüzü çocuğumuzun beğenisine sunduğumuzda sonucun hezimet olması kaçınılmaz.Bu arada geçen gün bir kitap reyonunda dolaşırken kızlarımın istediği bir kitap için “bunu tablette okumayı tercih eder misiniz” dediğimde aldığım cevap “hayır, bu halini daha çok seviyoruz” oldu.

Belki şöyle demek doğru: Kitap deyince ikisinin de yeri ayrı. Ama çocuk kitabı deyince elektronik kitaplardan onlineanne olarak beklentimizin daha yüksek olduğunu itiraf etmeliyim. O yüzden elektronik kitaplar sözkonusu olduğunda daha sade kitapları tercih etsek de gerçeğinin hiçbir etkileşim özelliği içermeden doğrudan tablet ortamına aktarılmasını beğenmiyoruz. Yani madem tabletin özelliklerini kullanmayacağız niye o kadar zahmete giriyoruz ki? Hadi girdik, bari fiyatı ucuz olsun. Ancak etkileşimli kitaplarda ise etkileşim olsun diye oraya buraya anlamsız efektler konulmasını da doğru bulmuyoruz. Etkileşimlerin hikayeyle ilintisinin bulunması, ebeveyne müzik, efekt, oyun, yazı, otomatik seslendirme, otomatik seslendirmede kelime işaretleme,  gibi özellikleri kontrol etme seçenekleri sunulması gerektiğini düşünüyoruz. Sonuç olarak bu sitede kitap arıyorsanız doğrudan Uygulama Arayın kısmına gitmenizi ve 4-5 yıldız verdiklerimizi seçmenizi tavsiye ediyoruz.

Bu arada kişisel bilgisayarınızı kullanarak da çocuklarınız için sanal kitap seçeneklerine ulaşabilirsiniz. İngilizce kitaplara ulaşmak için için we give books sitesini daha önce tanıtmıştık. Bir de kızlarımın okulu tarafından bize önerilen http://www.raz-kids.com sitesine bakabilirsiniz. Ancak üyelikle çalışıyor ve ücretsiz 1 ay deneme süresi var. Bu kitapların kelimeleri işaretleme özelliğinin yanısıra okuduğunu kaydetme, kitabı anlamaya yönelik testler çözme gibi özellikleri de var. Kızlarım çok seviyor ve kullanıyor, okul tarafından üyelik yapıldı, öğretmenleri de neleri okuduklarını izleyebiliyor. Türkçe sitelerde de e-kitaplara ulaşmak mümkün: Curio City, Güvenli Çocuk gibi.

Peki siz sanal kitaplar hakkında ne düşünüyorsunuz?

photo credit: 0olong via photopin cc



2 Yorum

  1. E-kitabı tercih etmeye başladım bunun da tek nedeni yer. O kadar çok kitabımız var ki şimdi kızımın kütüphanesi evde geniş bir yer tutmaya başladı. Bu yüzden artık mümkün mertebe e-kitap okumayı tercih ediyorum.

    • E-kitapların yer avantajı çok gerçekten. Özellikle Türkiye’den Türkçe kitap taşımaktansa e-kitap çok kolay oluyor bizim için de:-)

Pin It on Pinterest

Share This