Çocuklar ne isterlerse okusunlar mı?

Çocuklar ne isterlerse okusunlar mı?

Yazan: Pınar

Herkes istiyor ki çocuğu kitap kurdu olsun. Boş zamanları geçirmek için varolan seçeneklerin tavan yaptığı bu devirde çoğu insanın kitap okumaya vakti yokken çocukların nasıl olsun? Ama illaki çocuğumuz iyi bir okur olsun.

Okumak dünyayı ve kendini sorgulamanın ilk adımı; haliyle ben de istiyorum çocuklarım okumayı sevsin…Çocuğumuza nasıl okumayı sevdiririz konulu pek çok yazıya rastlamak da mümkün. Aslında okumayı sevmenin ilk adımı da istediğini okumak. Okusunlar tamam da, istedikleri herşeyi okusunlar mı? Bu yazıyı bana yazdıran da hayatımıza çok erken bir giriş yapan Saftirik Greg. Yani ne ara Cemile serisinden Saftirik Greg’e (The Diary of a Whimpy Kid) hızlı geçiş yaptık, ben nerede kayboldum bilemiyorum (Cemile ile ilgili gerçekten katıldığımız güzel bir eleştiri de burada ama bizimkiler bunları da sevdiler uzun süre).

Bizim kızlar okumayı çok seviyorlar. Her hafta öğretmenleriyle kendi okul kütüphanelerinden de kitap ödünç alıyorlar. Geçenlerde kitap olarak kızlarımdan biri Saftirik Greg  adlı kitabı almış. Bir ortaokul öğrencisi çocuğun komik günlüklerinden oluşan bu kitabın onun için erken olduğunu düşündüm açıkçası. Zaten kitap 9+ yaş için öneriliyor. İçerik 9+, karmaşıklık 6+ olabilir. Çünkü bizimki yana yakıla “harika bir kitap” diye başladı ve üç günde tamamını okudu! Hem de gülmekten çatlaya çatlaya, gelip “bak ne oldu” diye anlata anlata. Haliyle öbür kızım da sıraya girdi. Bu arada onun öğretmeni kütüphaneden almasına izin vermemiş mesela. “Yok” dedim, “mümkün olamaz, çoğunu anlamıyordur”. Biraz göz gezdirdim kitaba. Kitap kalın ama yazılar basit, çok basit çizimlerle de desteklenmiş.

Bence de kitap komik  ama içinde tartışılacak çok konu var. Zaten  tatışmalı bir kitap. Kimi diyor “bir oraokul öğrencisinin hayatını açıkça özetliyor, hem de komik”. Bir diğeri diyor “doğru diye  nitelendirilen bütün kavramlar ayaklar altında” içinde tembellik, zorbalık vs gibi konular bile önemsenmez biçimde anlatılıyor. Gramer bozuklukları da bonusu (ingilizcesi için sözkonusu). “Nasıl çocuğunuza  her yemeği vermiyorsanız her kitabı da okusun diye vermeyin” diyenler…  Bunun da bizlerin dünyasında olduğu gibi içindeki karakterin söylediğini beğenmeyip kitabı yasaklatmaya çalışmaktan ne farkı var diyorum ama sonra “onlar daha çocuk” da diyorum. Şekillendireceğimiz “heykeller mi” bu çocuklar yoksa  “kendi şekillerini” kendileri bulacak küçük insanlar mı?

Zaten çocuklara kitap okutmak deveye hendek atlatmak gibi birşey haline gelmişken önemli olan okumaya alışmak, ne olursa olsun okusunlar diyordum düne kadar. Hala benzer düşünüyorum da şimdi nurtopu gibi yeni sorularım var:

  1. Gerçekten ne okurlarsa okusunlar mı? (evdeki “zaten sen hiçbirşeye izin vermezsin” adı altında sahip olduğum ünvanlara sansürcü ünvanının da eklenmesi korkusu)
  2. Ne okurlarsa okusunlar ama ben de okuduklarını okuyayım mı? (zaten kendi okumak istediklerim başucumda dağ olmuş)
  3. Sonra  okudukları üzerinde konuşalım mı? ( ukala, herşeye maydonoz anne modeli olmadan nasıl olacaksa)

“Şimdilik” verdiğim karar, ne okurlarsa okusunlar yeterki okusunlar. Ben mümkünse göz atayım ama kitap üzerine konuşmaya çalışalım; en çok nesini sevdiler gibi. Zaten anlayamıyorum da koskoca kitaptan ona ne kaldı, ne kadarını anladı. Tek başına okuduğu için bir sürü kelime okunamadan atlandı tabii. “Ooo bizimki koskoca kitabı bitirdi” değil konu , bitirdi de iyi mi oldu? Yani daha önce yazmıştık önemli olan  okumak değil okuduğunu anlamak. Bu açıdan bakarsak koca kitabı devirmesinin anlamı yok. Ama kitap sevme açısından, “bana öbür kitapları da al” deyip duruyor. Zaten serinin ikincisini de kütüphaneden aldı geldi.  “Kitap alalım” diyen çocuk daha ne olsun; bu açıdan iyi. Zaten filmi falan da var, filmini seyretmeden kitapları okusunlar daha iyi. Sizce?

 



11 Yorum

  1. sanırım çok aşırılığı yoksa ben de her istediğini okumasından yana olabilirim. öncelikli amacım okumayı sevmesi olurdu.büyüdükçe farklı şeyler de okuyacaktır bence. hatta kötüsünü de okusun ki iyiyi ayırd edebilsin diye düşünüyorum. çocuklar kolay etkileniyor tabi ama biraz da başka birşey okursa hemen ondan da etkilenebilir demekki endişelenecek fazla birşey yok. tabiki çok aşırılıklar olmaya başlarsa hem yardım alır hem müdehale ederim sanırım.

    • O kadar çok okunacak kitap, seyredilecek film, oynanacak oyun, yapılacak aktivite, öğrenilecek bilgi var ki zaman sadece biz büyükler için değil çocuklar için de çok kısıtlı. O yüzden okumaya ayrılan zaman ve okunanın niteliği beni düşündürüyor. Ama sonra kendimi sarsıyorum, bu kadar kontrol manyağı olmaya gerek yok diyerek. “Su akar, yolunu bulur” muydu uygun söz 🙂

  2. Şimdilik “ne okurlarsa okusunlar” diyorum, ama henüz yeni başlıyoruz biz bu maceraya. Benim bugüne kadarki “sansür”lerim çizgi filmli kitaplar üzerineydi. “Çizgi filmler seyretmek içindir” diyerek karakterli kitapları uzak tutmaya çalıştım, taa ki Star Wars tuzağına düşene kadar.

    Bahsettiğiniz kitap bizde de var, ancak henüz okumaya başlamadı. Yeğenim çok severek okuyor (o da Amerika’da, ikinci sınıfta) benzer kahkahaların onun odasından da yükseldiğini söylüyor annesi. Belki de ilk aşamada önemli olan bu: Kitap okurken güzel vakit geçirebilmek…

    • Sonuçta ben de aynı fikirdeyim. Önemli olan severek okuması. Zaman içinde insanın ilgileri, konuları zaten değişiyor. İlk başta bir panik yaşasak da, şimdi biraz daha kendi haline bırakma taraftarıyım. Tabii zamanla yeni ayarlar yapmak gerekebilir..

  3. Bir zamanlar çocuktuk,Teksas’lar,Tomiksler aileler istemese de okunurdu,ders kitapları arası…Onun için bırakınız okusunlar…

    • evet ya, bir de okuma dendikçe tersini yapm aisteği de artıyor sanki:-) Ayrıca iyi vakit geçirdikten sonra gerçekten bırakmak lazım herhalde…

  4. 8-10 yaşlarımdayken yazları anneannemde kalırdım. Okuyacağım kitabı seçme gibi bir lüksüm yoktu. Rahmetli köyde kapı kapı gezip benim okumam için kitap isterdi. Vadideki Zambak, 32 farz, Zagor, Conan, SAS serisi, Beyaz Diziler, Sakıncalı Piyade aynı yaz okuduğum kitaplardandı. Bu beni kötü etkiledi mi? Sanmıyorum. Ama beni daha iyiye yönlendirecek bir büyük olsa daha iyi olur muydu, olurdu tabi.
    Şimdi kızım 5 yaşında, okumayı, kitapları seven bir insan olması için çabalıyorum. Her bulduğunu okuyup taptaze beynini olur olmaz şeylerle doldurmasını istemiyorum ama neyin iyi neyin kötü olduğunu anlayabilmesi için de karşılaştırma yapabilsin istiyorum.
    Kısacası ebeveyn olmak çok zor. Onu hem her şeyden korumak, hem de kendi kararlarını verebilen bir birey olarak görmek istiyorum.

    • ben de bulduğum herşeyi okurdum küçükken. özellikle bir yerlerde misafirlikteyken can sıkıntısından patlamamanın yoluydu. Saçma sapan şeyler de okudum ve ne oldu yani? Ama saçma sapanlara harcadığım vakti daha iyilerine harcasam daha mı iyi olacaktı? Pek cevabı yok bunların. Herkes aslında kendi yolunu kendi buluyor eninde sonunda. Ama şu bir gerçek ki bizim can sıkıntısından patlayacak zamanlarımız vardı, kendi çocuklarımızın yok.

  5. tam da aynı yerdeyiz, okusun da ne olursa dersek işin içine her çeşit kitap giriyor ki kitap kurdu bir öğrencim gerilim kitabı okurken birini de kürtajı anlatan bir kitap okurken bulduğumu hatırlıyorum.(nasıl buldukları muamma değil, evlerinden ne yazık ki) seçici olup okusunlar dersem de bazı kitaplar bu örnekteki gibi popüler kitaplardan eksik kalmak zaten sayılı arkadaşlarıyla sayılı yaptıkları kitap muhabbetlerinden eksik kalmalarına neden oluyor. tabi örnekler çoğaltılabilir. ama sanırım son tahlilde okusun da azınlığı çoğaltsın kısmındayım

  6. Merhaba,
    Saftirik Greg serisini çoktan bitirdik. Evet beraber okuduk zaten bir çırpıda biten bir kitap, kitabı çıktığı gün alıyoruz eve gelir gelmez bitiyor. Tabi benimkinin yaşı biraz daha büyük 🙂 Haa filmlerini de izledik 🙂
    Ben de aynı tartışmayı oğlumun arkadaşlarının anneleriyle yaşadım. Çoğu çocuğunun bu kitapları okumasını istemiyor onun yerine klasiklere yönelmesini faydalı buluyor.
    Benim için en önemli şey kitap okurken eğleniyor olması. Bomboş bir kitap açıkçası. Ve bunun gibi niceleri var kitapçılarda. Ama zaten öğretmenleri sene içerisinde 100 Temel Eser arasından zorunlu bir kitap okuma listesi yapıyor ve onlardan sınav oluyorlar. İleride yaşı büyüdüğünde kitap okuma kafasında zorunlu bir aktivite olarak yer etmesin istiyorum. Kitaplardan keyif alınabileceği de kalsın aklında. Zaten üstlerinde yeterince yük var. sınavlar, ödevler.. Bi yandan evde her gün bilgisayar televizyon kavgası. Kitabını seçme özgürlüğü olsun. Kendi kişiliklerini kendileri bulsunlar.

    • Merhabalar, gerçekten dediklerinize biz de katılıyoruz. Saftrik Greg kitaplarını büyük bir hızla okumaya devam ediyor benim kızlarım ve ben de kitap okumaktan zevk aldıkları sürece karışmayı düşünmüyorum. Zaten fazla kontrol ters tepiyor. Filmleri daha izlemedik neyse, erteleyebildiğim kadar ertelemeyi düşünüyorum. Sevgiler.

Pin It on Pinterest

Share This